Eugene Semchanka

Из грязи и пыли, из пота и крови,
из пьяных попыток не пялить назад
в морозную ночь подоспевшего года
на небе родился он - твой звездопад.

Глубь небес прошита проводами:
синева стекает по стежкам,
размывая звездное татами
по чужой гуаши берегам.

Крыжы вывозяць у нікуды із Курапатаў...
Дзе і стары, й малы, і бедны, і багаты,
дзе бацька, маці, брат, сястра ды свАты

Дзе чароўны той лес
у абдымках азер,
што калiсь я знайшоў
на свiтанку?!

(з нагоды наданьня 25 жніўня 1991 года Дэклярацыі аб дзяржаўным сувэрэнітэце Беларусі сілы канстытуцыйнага закону)
Быць беларусамі - вольнымі звацца;
не пакідаць сваякоў у нудзе;

Дзе вы, маўклівыя сведкі
хворых сучасных грымас
дзікай ды тоўстай суседкі?
Паўла забілі за вас!

У гушчары, каля цёмнай пячоры,
дзе галосяць вятры-ваяры
ў навальніцу - ні заўтра, ні ўчора,
а заўсёды - смяяліся мы.

Цукровы капялюш у аблОкавых абдымках -
да болю дзiўны край у Бога на мяжы.
Яго шалёны моц застАнецца на здымках
бурштынавых прыкрас зiготкае душы.

Ты памятай, галубка, верасы,
якія мы ня бачылі ніколі
ў ціхім, па-вяснову млосным полі,
дзе я з табою не гуляў басы.

Зіготкія зоры -
Зіготкія усьмешкі...
І нават сам волат
стаміўся б нарэшце!

Шалёны вецер-волат пакрысе
ўсіх з вуліц зьмёў пад коўдравыя столі,
каб сам насам завулкам пець пра тое,
што дзень больш цеплыні не прынясе.

Самотным, голым лес зрабiўся за хвiлiну,
нiбы хмяльны мастак паслаў яму праклён.
Ды холаду куфАр загнаў, бы нож, у спiну
нам восеньскi жабрак. Сучасны Вавiлон

Дзень ці ноч будзе там захапляць небасхіл,
Інь ці Ян панаваць будзе ў сьвеце,
правы, мабыць, ці левы тваіх думак ухіл -
усё роўна, калі гінуць дзеці...

(памяці Генадзя Бураўкіна)
Павольна назіраць за цішынёй
у позірках бязглуздасьці шалёнай

(памяці героеў Нябеснай сотні)
Хмары ўшчэнт разьбіты воем.
Потым будуць памінаць

Хай ня вельмі прыгожыя, мабыць,
ды, напэўна, ня новыя словы, -
але ж вас усіх бясконца хай вабіць
прыгажосьць нашай роднае мовы!

Болей я не вярнуся дахаты,
не вазьмусь за каханай руку,
бо, калі ўжо пайшоў брат на брата,
я ня здолеў застацца ў баку!..

Аднойчы мы зробім гэта:
забудземся на падманы,
паветра глынЕм духмянае -
ды разам уцячэм на край сьвета!..

Маўчы, калі жадаеш, сябар...
Хай гукі пахавае сорам,
які мы позіркам адорым,
а потым скажам: "Гэта хабар!"

Калі дзяржава пачынае забіваць, яна заўсёды называе сябе Радзімай. (А.Стрындберг)
* * *

Блакітны анёл на чырвоных шпалерах
губляе калісьці бялюткія крылы
нібы адмыслова... Нібы набалела...
І вецер-пакутнік крыху баязліва

Чорнае неба. Чырвоныя вочы.
Вецер бы сьціплы. Ды й сонца смуткуе.
А прамяні там дзіцячыя, Ойча,
некалі дождж мо сьлязьмі ўратуе?..

Хай пройдзе сто гадоў ці сто хвілін –
у душы, у сэрцы, нават у вачах
я захаваю велічны, сьвяты
мой бел-чырвона-белы родны сьцяг!

На шэрых сьценах млее цiшыня,
яшчэ баляць пабiтыя бакi,
у ваконнай клетцы плачуць гукi дня,
i кайданкi. Канешне, кайданкi...